4 pairs of feet standing in soil
CDCCymru yn Cyflwyno

Dawnsiwr Laboratori

Yn ystod Hydref 2020, bydd CDCCymru yn cynnal yr ail raglen Laboratori, gan ddod â choreograffwyr annibynnol sefydledig ac sy'n dod i'r amlwg, dawnswyr CDCCymru a grŵp o Fentoriaid eithriadol at ei gilydd, gyda phob un ohonynt yn arbenigwyr ac yn arloeswyr ym maes dawns gyfoes.

Mae Laboratori yn rhoi cyfle i goreograffwyr gweithredol archwilio a chwestiynu eu harfer eu hunain, wrth brofi syniadau coreograffig a ffyrdd o weithio newydd gyda'n tîm o ddawnswyr proffesiynol.

Prif Hwylusydd - Catherine Bennett

Mentoriaid - Shobona Jeyasingh CBE, Bebe Miller, Frances Rings

Coreograffwyr - Marcus J Willis, Richard Chappell, Bakani Pick-Up; Thomas Carsleyg, Eleesha Drennan, Faye Tan, Aisha Naamani, Ed Myhill

Mae Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru (CDCCymru) wedi cyhoeddi'r coreograffwyr mentora ac artistiaid dawns llawrydd a fydd yn rhan o Laboratori, rhaglen sy'n arloesi ffyrdd o weithio a syniadau coreograffig newydd. Bydd ffigyrau benywaidd rhyngwladol megis Shobana Jeyasingh CBE, Bebe Miller a Frances Rings yn gweithio fel mentoriaid gan arwain carfan o ddoniau coreograffig newydd, ffres. Bydd yr artistiaid yn gweithio gyda dawnswyr CDCCymru.

Yn hwyluso Laboratori drwy ragoriaeth fydd y perfformiwr a'r coreograffydd, Catherine Bennett o Theatr Volcano. Mae Catherine wedi gweithio gyda Mr a Mrs Clark, Theatr Genedlaethol Cymru, ac wedi arwain gweithdai, dosbarthiadau meistr a chyfnodau preswyl ar gyfer Cwmni Dawns Ieuenctid Cymru, New Adventures Matthew Bourne, CandoCo, Stopgap, Greenwich Dance Agency a Random Dance.

Ymhlith y coreograffwyr sydd wedi cael eu dewis ar gyfer y rhaglen mae'r coreograffydd o Gaerdydd Marcus J Willis, Richard Chappell, a Bakani Pick-Up; Thomas Carsley o Bort Talbot a gyrhaeddodd rownd derfynol Dawnsiwr Ifanc y BBC; a chyn-goreograffydd tŷ CDCCymru Eleesha Drennan. Byddant yn ymuno ag artistiaid CDCCymru Faye Tan, Aisha Naamani ac Ed Myhill yn Laboratori 2020.

Dywedodd y Cyfarwyddwr Cyswllt, Lee Johnston "Mae cysylltu â gwreiddioldeb y coreograffwyr hyn yn deimlad cyffrous, ac edrychaf ymlaen at yr ymchwil a'r canfyddiadau y bydd yr artistiaid hyn yn eu datguddio dros gwrs Laboratori."

a

"Rwyf wrth fy modd bod y coreograffwyr o fri rhyngwladol hyn wedi cytuno i rannu eu gwybodaeth a phrofiad drwy Laboratori. Mae gan bob un ohonynt arferion artistig sy'n hynod berthnasol i'r oes sydd ohoni ac mae gwydnwch eu gyrfaoedd yn rhywbeth gwerthfawr y gallwn ddysgu oddi wrtho."

Bydd Laboratori yn cael ei gynnal ar-lein o 14 Medi hyd at 9 Hydref (Dydd Llun i ddydd Gwener). Ddydd Gwener 9 Hydref bydd cyfle i rannu'n ddigidol yr hyn sydd wedi'i ddatblygu fel rhan o'r rhaglen gyda'r cyhoedd.

Cefnogir Laboratori yn garedig gan Ymddiriedolaeth Elusennol Garrick

Ein Tîm:
Catherine Bennet - Prif Hwylusydd

Catherine Bennett

Mae Catherine yn berfformiwr, cyfarwyddwr, coreograffydd, athrawes a gwneuthurwr ffilmiau. Mae'n Gyfarwyddwr Symudiadau i Theatr Volcano, wedi'i leoli yn Abertawe. A hithau wedi'i hyfforddi yn Ysgol Rambert, bu Catherine yn perfformio gyda Fresh Dances Matthew Hawkins rhwng 1994 a 1996, a bu'n aelod craidd o Random Dance Company o 1997 i 2002. Fel artist dawns llawrydd, mae wedi perfformio gyda Houston Grand Opera, English National Opera ac wedi cymryd rhan ym Mhrosiect Jerwood Bank yn 2003 gyda Chwmni Dawns Siobhan Davies. Mae Catherine hefyd wedi coreograffu gwaith i Mr a Mrs Clark a Theatr Genedlaethol Cymru, ac wedi arwain gweithdai, dosbarthiadau meistr a chyfnodau preswyl ar gyfer Cwmni Dawns Ieuenctid Cymru, New Adventures Bourne, CandoCo, Stopgap, Greenwich Dance Agency a Random Dance. Mae'n Brif Ymarferydd Creadigol dan raglen Ysgolion Creadigol Cyngor Celfyddydau Cymru.

Mae Catherine yn berfformiwr, cyfarwyddwr, coreograffydd, athrawes a gwneuthurwr ffilmiau. Mae wedi arwain gweithdai, dosbarthiadau meistr a chyfnodau preswyl ar gyfer Cwmni Dawns Ieuenctid Cymru, New Adventures Bourne, CandoCo, Stopgap, Greenwich Dance Agency a Random Dance.

 

 

Mentors

 

Shobana Jeyasingh CBE
Mae Shobana Jeyasingh CBE yn goreograffydd o fri rhyngwladol a sefydlodd Shobana Jeysingh Dance 30 mlynedd yn ôl. Mae wedi creu dros 60 o weithiau a gafodd ganmoliaeth fawr ar gyfer safleoedd amrywiol yn cynnwys y llwyfan, sgrin a gofodau cyhoeddus anghonfensiynol megis mynachlogydd Paladaidd, cyrtiau ffownten a swyddfeydd mewn dinasoedd. Mae ei gwaith yn nodedig am ei fanyldeb deallusol a hefyd ei ffisegoliaeth angerddol. Mewn gyrfa nodedig mae wedi gweithio gyda gwyddonwyr, curaduron orielau, cyfansoddwyr, gwneuthurwyr ffilmiau a gweithwyr creadigol digidol yn ogystal â dawnswyr a dylunwyr i wneud gwaith amlddisgyblaeth beiddgar. Mae ei gwaith wedi teithio’n helaeth i Ewrop, yr Unol Daleithiau, India a’r Dwyrain Pell ac mae’n awr yn rhan o gwricwlwm cenedlaethol y Deyrnas Unedig. Cafodd ei gweithiau dawns diweddar Material Men redux (20-17) a Contagion (2018) ill dau eu dewis i fod yn neg uchaf gweithiau dawns y flwyddyn gan bapurau newydd Prydain. Mae TooMortal yn waith safle penodol ar gyfer eglwysi hanesyddol a chafodd le am ddawns orau y 21ain ganrif gan bapur newydd The Guardian yn 2019.

Mae comisiynau amlwg yn cynnwys Rambert Dance Company, Ballet Black, Wayne McGregor|Random Dance, Beijing Modern Dance Academy, Contemporary City Dance company Hong Kong ac yn ddiweddar Opera National du Rhin yn Ffrainc lle bydd yn cyfarwyddo a choreograffu opera newydd Until The Lions yn 2022.

Derbyniodd Shobana nifer fawr o wobrau am goreograffi yn ogystal ag am ei chyfraniadau i fyd dawns drwy ei hysgrifennu a’i sgyrsiau. Roedd yn feirniad yn Young Dancer y BBC yn 2017 a 2019. Mae gan Shobana ddoethuriaethau er anrhydedd o brifysgolion Surrey, Caerlŷr a Chichester. Enillodd wobr bwysig Woman of the World yn 2017 a chafodd ei phenodi’n Gomander Urdd Ardderchocaf yr Ymerodraeth Brydeinig (CBE) yn 2020.

 

Bebe Miller
Perfformiodd Bebe Miller ei choreograffi gyntaf yn Dance Theater Workshop NYC yn 1978. Ffurfiodd y Bebe Miller Company yn 1985 i hybu ei diddordeb mewn canfod iaith ffisegol ar gyfer y cyflwr dynol. Mae wedi gweithio gydag artistiaid, cyfansoddwyr, awduron a dylunwyr ynghyd â dawnswyr sy’n rhannu ei hymarfer stiwdio y dysgodd ganddynt yr hyn y gall dawnsio ei ddatgelu. Cafodd ei gwaith ei berfformio yn Ewrop, De America, Asia, Affrica ac yn yr Unol Daleithiau yng ngŵyl Next Wave Academi Gerdd Brooklyn, Canolfan Celfyddydau Yerba Buena yn San Francisco, REDCAT yn Los Angeles a Chanolfan Celfyddydau Wexner yn Columbus, OH. Perfformiwyd ei choreograffi gan A.I.M. (Abraham In Motion) Kyle Abraham, Dayton Contemporary Dance Company, Oregon Ballet Theater, Boston Ballet, Philadanco, Repertory Dance Theater Salt Lake City, y Phoenix Dance Company ym Mhrydain a llu o o golegau a phrifysgolion. Dros y degawd diwethaf mae’r Bebe Miller Company wedi cymryd rhan mewn amrywiaeth o brosiectau archif digidol yn cyfeirio at ymarfer creadigol y cwmni er mwyn rhannup proses coreograffi gyda chynulleidfaoedd ac artistiaid.

 

Frances Rings 

 

Mae Frances o dreftadaeth Kokatha a hefyd dras Almaenig.

Yn 2002, gwnaeth Frances ei phrif ymddangosiad cyntaf mewn coreograffi llwyfan ar gyfer Bangarra gan dderbyn canmoliaeth ragorol gyda Rations, rhan o gynhyrchiad Walkabout yn 2002. Dilynodd Frances hyn drwy greu chwe gwaith ar gyfer y cwmni; Bush (cyd-goreograffi), Unaipon, X300, Artefact, Terrain a Sheoak. Mae wedi coreograffu a dawnsio mewn gweithiau ar gyfer llawer o brif gwmnïau dawns a choreograffwyr Awstralia yn cynnwys: West Australian Ballet,  Tasdance, Leigh Warren & Dancers, Meryl Tankard a Legs on the Wall. Yn rhyngwladol mae Frances wedi sefydlu cysylltiadau creadigol rhyngddiwylliannol pwysig gydag artistiaid First Nations yn fwyaf arbennig felly gyda Kahawi Dance Theatre (Canada) ac Atamira Dance Company (NZ). 

Rhwng 2016 – 2018 cafodd Frances ei phenodi’n Bennaeth Astudiaethau Creadigol Coleg Dawns NAISDA. Yn ddiweddar cafodd gwaith Frances, Terrain, ei ddewis ar gyfer Maes Llafur Tystysgrif Uwch Dawns Ysgolion. Dychwelodd Frances i Bangarra yn 2019 i swydd Cyfarwyddwr Cyswllt Artistig.

Mae Frances wedi derbyn llawer o wobrau, gyda’r mwyaf diweddar yn cynnwys: Gwaith Ballet neu Ddawns Gorau a Coroeograffeg Gorau mewn Dawns neu Waith Theatr Ffisegol ar gyfer Sheaoak yng ngwobrau Helpmann 2016, Cynhyrchiad Teithio Rhanbarthol Gorau ar gyfer Terrain yng Ngwobrau Helpmann 2017.

The Choreographers

Thomas Carsley

Thomas Carsley is a recent graduate from Liverpool Institution for Performing Art. He started choreographing more when starting his training at LIPA and his style of dance and choreography comes from Contemporary/hip hop movement that includes experimentation to express the mood of the whole theme. Thomas also got to the grand final of BBC Young Dancer in 2019 and worked with different mentors including Ivan Blackstock and Kenrick Sandy.

Richard Chappell
Richard Chappell is an internationally renowned choreographer, living in Cardiff. Since 2013, Richard has led his own ensemble Richard Chappell Dance as a platform for his choreographic research and critically acclaimed performance work. Based in both Wales and the South West of England, Richard Chappell Dance creates memorable and moving dance at the forefront of theatre and site responsive performance with prestigious partners including the Royal Opera House, Exeter Northcott, Swindon Dance, DanceEast and Pavilion Dance South West.

Richard's creative process is rooted in collaboration, co-authorship and emotional connectivity. Alongside his close company of dancers, Richard collaborates with a wealth of different artists, including sculptor Anna Gillespie, dramaturg Neus Gil Cortes, composer Sam Hall and the electronic music duo Larch. Richard also loves to work in community settings, creating ambitious choreography for large intergenerational community casts with organisations such as Dance Blast, Dance in Devon and Torbay Culture.

Richard has created work for renowned international dance companies, including Stuttgart Ballet, English National Ballet, Transitions Dance Company and Frontier Danceland (Singapore) and guest lectured at Rambert School, ArtEz Institute of the Arts, Northern School of Contemporary Dance and Nanyang Academy of Fine Arts (Singapore).
 

Eleesha Dennan
Eleesha Drennan is an award-winning choreographer, recipient of the Sky Academy Arts scholarship award which launched the formation of Eleesha Drennan Dance in 2014 with the creation Channel Rose.

Eleesha began choreographing while dancing for National Dance Company Wales where she became House Choreographer in 2011, creating Phantoms of Us & Virtual Descent. She was awarded first prize for her performance of 'Whiskers' at the International Solo Dance Theatre Festival, Stuttgart 2012

Eleesha is currently working on a new dance production, All The Time In The World, commissioned by DanceEast with performances at Sadler’s Wells followed by a Welsh tour in 2021.

Further choreographic commissions include:
Studio Wayne McGregor, The Lost Estate, Vanara The Musical, The Place, EDge (LCDS), London College of Fashion, Grace & Growl Dance Company, Maiden Voyage Dance Company, Selfridges, Intoto (London Studio Centre), Fertile Ground, National Youth Dance Wales, RDC Youth, Mathew Herbert, (Ron Arad’s Curtain Call at The Roundhouse, London).

Eleesha is an Inaugural FreeSpace Artist at Studio Wayne McGregor and is supported by Sky Arts, Arts Council England & Arts Council Wales.

 

Ed Myhill
Originally from London, Ed grew up in Leeds and trained at Hammond Secondary School in Chester, followed by three years at Rambert School of Ballet and Contemporary Dance. He joined NDCWales as an apprentice in Autumn 2015 and am now a full-time dancer with the Company. Ed has toured extensively across the UK and abroad including works from Alexander Ekman, Roy Assaf and Marcos Morau. In 2018, he created Why Are People Clapping?! with NDCWales as part of Alternative Routes, and later toured as part of the Roots 2019 tour and will be part of the One Another tour in 2021. A shorter digital version of Clapping premiered in the 2020 lockdown.

 

Aisha Naamani

Before training at London Contemporary Dance School, Aisha grew up in South Wales and was an associate of National Dance Company Wales from 2012-2015. Since moving to London, she has performed works by Richard Alston, Wayne Parsons (Rafael Bonachela), James Cousins and Hofesh Shechter amongst others. Aisha has had some of her own choreographic works shown at The Place and was a scholar of the Peggy Hawkins Scholarship Fund. Aisha joined NDCWales as an apprentice dancer in summer 2018, performing works by Matteo Marfoglia, Mario Bermudez-Gil and Caroline Finn before becoming a company dancer the following year.

Bakani Pick-Up

Bakani is a Choreographer and Dance Artist who creates improvisational works centred around practice and methodology on ‘Ways of Being’ within performative structures. Previous work has been supported by Dance4, Arts Council England, Yorkshire Dance, Kala Sangham Arts Centre & Wainsgate Chapel. 


Faye Tan
Faye was born in Singapore and trained at the Singapore Ballet Academy and School of The Arts before graduating from the Rambert School in London. She then joined Verve, the postgraduate company of the Northern School of Contemporary Dance in Leeds, performing in works by Anton Lachky, Athina Vahla and Efrosini Protopapa. Faye joined Frontier Danceland (Singapore) in 2016, working with choreographers such as Shahar Binyamini, Thomas Lebrun, Edouard Hue, I-Fen Tung, Annie Vigier and Franck Apertet, amongst a varied pool of other makers. The work Faye did in Singapore also included outreach programmes, coordinating Frontier Danceland's youth dance training programme, teaching, choreographing, digital marketing, videography and photography. In May 2019 Faye worked with Richard Chappell Dance (UK) on Silence Between Waves, performing and working with local residents of various ages and abilities in Devon, before joining NDCWales for Rygbi: Annwyl I mi / Dear to me and subsequently as a company dancer in December 2019.


MJ Willis
Marcus Jarrell Willis has worked professionally with RIOULT, Dominic Walsh Dance Theater, Tania Pérez-Salas Compañía de Danza and Ailey II. Willis performed with Alvin Ailey American Dance Theater from 2008-2016. He is a YoungArts Level 1 award recipient and Presidential Scholar Nominee.

Willis has presented choreographic works in festivals across the United States and Europe. Commissions and residencies include creations for Ailey II, TU Dance, NY Choreographic Institute, with dancers of New York City Ballet, Company Danzante, Ballet Cymru 2, The Juilliard School, Purchase Conservatory of Dance, The Ailey School, University of Minnesota, Lucia Marthas Institute for the Performing Arts, Rubicon Dance, COCA, Satellite Collective, Dance Gallery Festival Level Up and 92nd Y Dance Introduction Series, among others. Willis is the Founder of MJ Willis Project- Inc, an independent performance collaborative, which made its debut in Wales in 2017, premiering "My Brother, Dear Sister”.

He was named Best Choreographer for TU Dance creation, Sensible Existence in City Pages 2018 Best of the Twin Cities. Willis was the 2018/19 Leverhulme Choreography Fellow at Rambert Dance in London, during which time he completed the solo creation, POM/POM, Portrait of Man/Pieces of Me and created work with selected dancers of Rambert 2. Currently, he is in the collaborative creation process of an evening length duet, The Sanctuary, which will premiere in Cardiff, joining the roster of a growing repertoire for MJ Willis Project-Inc.
 

Lansiodd Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru Laboratori yn 2019 mewn partneriaeth â Groundwork Pro, grŵp o artistiaid dawns annibynnol wedi ei leoli yng Nghaerdydd. Mae Laboratori yn gyfle i roi cynnig ar syniadau coreograffig a ffyrdd newydd o weithio, yn y gobaith, y bydd rhywbeth newydd ac annisgwyl yn codi rhywle o fewn y broses.

"Mae canfod beth sydd ddim yn gweithio cystal yr un mor bwysig â gwybod beth sy'n gweithio.  Ac mae cael yr amser i weld potensial rhywbeth sydd ddim i weld yn gweithio'n iawn ar hyn o bryd yn hynod ddefnyddiol - a rhywbeth nad oes gennym bob tro'r amser i'w wneud pan rydym yn y rhythm arferol o greu darn o goreograffi."

- Fearghus Ó Conchúir.

Yn 2019, rhoddodd Fearghus wahoddiad i Lea Anderson fod y mentor cyntaf oherwydd ei hanes yn creu darnau o ddawns unigryw sy'n wledd i'r llygaid ar gyfer mathau gwahanol o leoliadau, o leoliadau cabaret i orielau. Yn ogystal, gofynnodd Fearghus i Éric Minh Cuong Castaing fod yn fentor ar gyfer yr ail wythnos, i rannu ei brofiad o weithio â dawns, technolegau (fel penwisgoedd Rhith-wirionedd a dronau), ac amrywiaeth o berfformwyr.

Mae'r holl broses yn dwyn ynghyd nifer o bethau sy'n bwysig i Gwmni Dawns Cenedlaethol Cymru: lle gall syniadau newydd ymddangos, syniadau a fydd yn y tymor hir yn cyffroi ein cynulleidfaoedd yng Nghymru ac ar draws y byd.  Rydym eisiau cefnogi datblygiad proffesiynol parhaus yr artistiaid yn ein cwmni, yn ogystal ag artistiaid dawns yn y sector annibynnol yng Nghymru, a gwyddom fod rhan o'r datblygiad proffesiynol hwnnw yn deillio o greu'r cysylltiadau creadigol hynny rhyngom. Oherwydd bod Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru ar daith mor aml, mae'r enydau hyn o gyfnewid syniadau creadigol gyda'n cydweithwyr dawns yng Nghymru yn werthfawr. 

Galeri
2 images, one of 3 people looking at a piece of paper, the second on someone wearing a vr headset looking to the left
3 pictures, one with a dancer on the floor reaching forward, the middle a dancer on her knees reaching to the sky, the third a dancer running her hand along a curtain